Home / Chuyện xưa tích cũ / Thiên tài quân sự

Thiên tài quân sự

Thiên tài quân sự

Theo các tài liệu lịch sử còn lưu đến ngày nay, sau Bố Cái Đại Vương Phùng Hưng, vùng đất cổ Đường Lâm (nay là làng Cam Lâm, Đường Lâm, thị xã Sơn Tây, TP. Hà Nội) sinh ra thêm một minh vương nữa cho dân tộc, đó là Ngô Quyền. Ông sinh năm 899, mất năm 944, là con của Tướng Ngô Mân, châu mục Đường Lâm. Ngô Quyền nổi tiếng trong lịch sử là người có sức khỏe phi thường, chí lớn, mưu cao, giỏi cả võ công lẫn chiến thuật. Theo sử sách, Ngô Quyền khôi ngô, mắt sáng như chớp, dáng đi như cọp, có trí dũng.

Năm 905, Khúc Thừa Dụ, hào kiệt An Nam, cùng nhân dân đánh đuổi viên Tiết độ sứ người Trung Quốc, giành lại tự chủ cho dân tộc, xưng làm Tiết độ sứ (nhà Đường buộc phải sắc phong, sau là nhà Hậu Lương). Sau khi ông mất, con là Khúc Hạo tiếp tục sự nghiệp xây dựng và bảo vệ đất nước. Khi vua Nam Hán kéo quân xâm lược An Nam, bắt Tiết độ sứ và tái lập nền cai trị vào năm 930, một tướng tài của Khúc Hạo là Dương Đình Nghệ đứng lên lãnh đạo nhân dân đánh đuổi quân Hán thắng lợi. Tuy nhiên, sau 6 năm trị vì, ông bị một nha tướng là Kiều Công Tiễn giết hại đoạt ngôi.

Con rể ông là Ngô Quyền kéo quân từ Thanh Hóa ra tiêu diệt nội phản Kiều Công Tiễn. Sợ hãi trước đội quân này, họ Kiều đã cử người mang của cải sang Nam Hán xin vua Hán xuất quân tương trợ. Lợi dụng sự cầu viện này, vua Nam Hán đã huy động đại quân xâm lược, âm mưu biến An Nam thành quận huyện một lần nữa. Nhưng vua Hán không khỏi băn khoăn vì cách đó 7 năm (931) đã từng đại bại dưới tay nha tướng họ Dương. Các cựu thần nhà Hán cực kỳ thận trọng khuyên nhà vua rằng: Nay mưa dầm đã mấy tuần, đường biển thì xa xôi nguy hiểm, Ngô Quyền lại là người kiệt liệt không thể khi xuất được. Đại quân phải nên thận trọng chắc chắn, dùng nhiều người hướng đạo rồi sau mới nên tiến.

Nhưng vì cơ hội tái chiếm An Nam đến gần, lại ôm tham vọng từ trước, chúa Nam Hán đã không lưu tâm đến lời gan ruột của những bề tôi dạn dày kinh nghiệm mà huy động đại quân, nhanh chóng thực hiện mưu đồ. Rút kinh nghiệm từ lần tiến quân trước, lần này Nam Hán tận dụng sở trường của mình, huy động những binh thuyền hiện đại và thiện chiến nhất, tiến quân theo đường biển, từ Quảng Đông sang.

Lưu Cung phong con là Vạn vương Hoằng Tháo làm Tĩnh hải Tiết độ sứ Giao vương (với kỳ vọng chiếm được Giao Châu – thủ phủ của An Nam, sẽ lấy đây làm thực ấp cho con), thống lĩnh đại binh 20.000 quân theo đường thủy sang xâm lược An Nam. Để cổ vũ và gây thanh thế, đích thân vua Hán cũng đốc thúc binh lính đóng ở biên giới (vùng Đông Bắc Quảng Ninh), sẵn sàng tiếp ứng khi cần thiết.

Xem thêm:  Khước từ làm quan

Mùa đông năm 938, gió mùa đông bắc đã về, thiên nhiên như hưởng ứng quân Nam Hán, điều này càng làm đạo quân thiện chiến phấn chấn, chủ quan, nghĩ rằng sẽ có thể tiêu diệt và chiếm đất dễ dàng. Ai ngờ, đây lại là mở đầu cho một thất bại ngàn thu trên sông Bạch Đằng của Nam Hán. Để đương đầu với quân xâm lược nhà Hán, Ngô Quyền đã huy động các binh sĩ, tướng lĩnh từ Ái Châu ra Giao Châu tiêu diệt nội phản họ Kiều, chặt đứt người nội gián khi Nam Hán xâm lược. Sau đó, với tài năng và quyền lực của mình ông huy động toàn bộ sức người, sức của của đất nước vào cuộc chiến trên sông Bạch Đằng.

Quân đội dưới trướng của Ngô Quyền ngoài 3.000 nghĩa binh cảm tử đánh trận Đại La năm 931, còn có thêm một lực lượng lớn binh sĩ ở châu Ái và hào trưởng khắp vùng, cùng đông đảo nhân dân ủng hộ. Tiêu biểu trong số đó có: Đội quân của Lã Minh (Bắc Ninh); Phạm Bạch Hổ (Hưng Yên); Đỗ Cảnh Thạc (Hà Nội);… Tự tin vào bản thân, vào sức mạnh của đất nước, trước thế giặc xâm lược đang đến gần, ông nói với các bộ tướng của mình: Hoằng Tháo là đứa trẻ khờ dại, đem quân từ xa đến, quân lính còn mỏi mệt, lại nghe Công Tiễn đã chết, không có người làm nội ứng, đã mất vía rồi. Quân ta lấy sức còn khỏe địch với quân mỏi mệt, tất phá được. Nhưng bọn chúng có lợi ở chiến thuyền, ta không phòng bị trước thì thế được thua chưa biết ra sao. Nếu sai người đem cọc lớn, vạt nhọn đầu bịt sắt đóng ngầm trước ở cửa biển, thuyền của bọn chúng theo nước triều lên vào trong hàng cọc thì sau đó ta dễ bề chế ngự, không cho chiếc nào ra thoát.

Lời bàn:

Theo sử sách còn lưu truyền đến ngày nay thì công trạng lẫy lừng nhất của vua Ngô Quyền là giành lại độc lập cho dân tộc Việt sau 1.146 năm bị Bắc thuộc. Nếu không phải là một thiên tài quân sự thì sẽ không thể làm được điều ấy. Trong chiến dịch đánh đuổi quân Nam Hán, Ngô Quyền biểu lộ một thiên tài quân sự hiếm có ở chỗ ông đưa ra kế sách: “Trước trừ nội phản sau diệt ngoại xâm”, cho hành quân chớp nhoáng vào Hà Nội khiến Kiều Công Tiễn trở tay không kịp đành chịu bêu đầu. Sau đó, ông đã đoán trúng con đường tiến quân của địch và chọn chiến trường để dẫn dụ địch lọt vào bẫy. Và chỉ một trận duy nhất này trên sông Bạch Đằng, toàn bộ thủy quân Nam Hán với lương thảo bị tiêu diệt khiến vua tôi nhà Nam Hán kinh sợ không dám xâm lăng nữa.

Nhận định của Ngô Quyền như lời sấm truyền báo trước sự đại bại của chiến thuyền Nam Hán do Hoằng Tháo chỉ huy. Và thực tế lịch sử diễn ra theo đúng kịch bản đó, quân Hán bị đánh tan chỉ trong một con nước thủy triều. Từ trận Bạch Đằng, tên tuổi và sự nghiệp của Ngô Quyền chói sáng trong sử sách và trong ký ức bất diệt của các thế hệ người dân Đại Việt về lòng yêu nước, tài năng, khí phách và nghệ thuật quân sự thủy chiến của Đại Việt.

N.D

Xem thêm:  Ngô Thì Nhậm đi sứ

Check Also

Xử án như thần

Xử án như thần

Theo sách “Đại Việt sử ký toàn thư”, Nguyễn Mại là người xã Ninh Xá, …